Điện năng lượng mặt trời mái nhà: Bán điện dư cho EVN lên đến 50%

Điện năng lượng mặt trời mái nhà đang trở thành giải pháp được nhiều hộ gia đình và doanh nghiệp lựa chọn. Không chỉ giúp tiết kiệm chi phí tiền điện, hệ thống còn mang lại nguồn thu từ lượng điện dư bán cho EVN. Ngày 26/6/2026, Chính phủ ban hành Nghị định 243/2026/NĐ-CP, sửa đổi nhiều quy định về điện mặt trời mái nhà. Điểm đáng chú ý nhất là nâng tỷ lệ sản lượng điện dư được phép bán cho EVN từ 20% lên 50%.

Vậy điện năng lượng mặt trời mái nhà có được bán cho EVN không? Giá bán điện dư là bao nhiêu? Thủ tục đăng ký như thế nào? Hãy cùng NTech Solutions tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.

I. Điện năng lượng mặt trời mái nhà là gì?

Điện mặt trời mái nhà là hệ thống sử dụng các tấm pin quang điện được lắp trên mái nhà để hấp thụ ánh sáng mặt trời và chuyển đổi thành điện năng phục vụ nhu cầu sử dụng của hộ gia đình, doanh nghiệp hoặc cơ sở sản xuất. Hệ thống có thể kết nối với lưới điện phân phối để sử dụng điện linh hoạt và phát lượng điện dư lên lưới khi đáp ứng các điều kiện theo quy định. Hoạt động theo nguyên tắc tự sản xuất, tự tiêu thụ. Điện tạo ra sẽ được ưu tiên sử dụng trực tiếp cho các thiết bị trong gia đình hoặc doanh nghiệp.

Khi sản lượng điện phát ra lớn hơn nhu cầu sử dụng, phần điện dư có thể được bán cho EVN theo chính sách hiện hành.

II. Điện năng lượng mặt trời mái nhà có bán được không?

Đây là câu hỏi được tìm kiếm nhiều nhất khi tìm hiểu về chủ đề này. Câu trả lời là Có. Tuy nhiên, điều này chỉ áp dụng cho hệ thống hòa lưới. Đồng thời, chủ sở hữu phải thuộc nhóm đối tượng theo quy định pháp luật.

Theo Nghị định 243/2026/ND-CP sửa đổi Điều 14 Nghị định 58/2025/ND-CP, có 5 nhóm đối tượng. Các nhóm nguồn điện năng lượng mặt trời mái nhà được phép bán sản lượng điện dư thừa bao gồm:

Hộ gia đình sử dụng nhà riêng lẻ;
Nguồn điện kết nối với hệ thống điện quốc gia tại cấp điện áp hạ ;
Nguồn điện đặt tại khu vực miền núi, biên giới, hải đảo chưa kết nối mạng lưới quốc gia;
Nguồn điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tiêu thụ, lắp đặt là tài sản công được quản lý riêng theo quy định;
Nguồn điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ khác có đấu nối với hệ thống điện quốc gia và thuộc quy mô phát triển trong quy hoạch phát triển điện lực, kế hoạch thực hiện quy hoạch phát triển điện lực, phương án phát triển mạng lưới cấp điện trong quy hoạch tỉnh.

Như vậy, gần như mọi hộ gia đình và doanh nghiệp gắn hệ thống hòa lưới đều có thể đăng ký bán điện dư cho EVN, với điều kiện là đúng thủ tục và đáp ứng yêu cầu kỹ thuật.

III. Chính sách bán năng lượng mặt trời mới nhất

Đây là nội dung tâm điểm của chính sách bán điện năng lượng mặt trời mái nhà vừa được ban hành.

3.1. Trường hợp được bán điện mặt trời mái nhà vượt quá 50%

Mức 50% không còn là giới hạn. Theo Nghị định 243/2026/NĐ-CP, đến hết năm 2030, khách hàng vẫn có thể bán vượt 50% sản lượng điện dư nếu lưới điện khu vực đủ khả năng tiếp nhận và được thỏa thuận với đơn vị mua điện theo quy định.

3.2. Khu vực miền núi, biên giới, hải đảo: Không giới hạn

Nhằm khuyến khích phát triển năng lượng tái tạo tại những khu vực có điều kiện kinh tế - xã hội còn khó khăn và lưới điện chưa ổn định, Nghị định 243/2026/NĐ-CP quy định:

Hệ thống điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ lắp đặt tại khu vực miền núi, biên giới, hải đảo..Được bán toàn bộ lượng điện dư phát lên lưới, không áp dụng giới hạn 50% như các khu vực thông thường.
Việc mua bán điện vẫn phải đáp ứng các yêu cầu về an toàn vận hành hệ thống điện và thực hiện theo hợp đồng với đơn vị mua điện.

IV. Sản lượng điện dư là gì? Cách tính như thế nào?

Sản lượng điện dư là lượng điện do hệ thống điện mặt trời mái nhà tạo ra nhưng không được sử dụng hết tại chỗ, nên được phát lên lưới điện quốc gia.

Theo Nghị định 243/2026/NĐ-CP, sản lượng điện dư được mua có thể bao gồm:

Điện dư phát trực tiếp từ hệ thống điện mặt trời mái nhà.
Điện xả từ hệ thống lưu trữ (pin lưu trữ), với điều kiện pin được sạc từ chính hệ thống điện mặt trời mái nhà.

Sản lượng điện dư được xác định tại đầu ra của bộ biến tần (inverter) - thiết bị chuyển đổi điện một chiều (DC) từ tấm pin thành điện xoay chiều (AC). Công tơ điện hai chiều sẽ ghi nhận:

Lượng điện lấy từ lưới điện.
Lượng điện phát ngược lên lưới.

4.1. Cách tính sản lượng điện dư

Công thức: Sản lượng điện dư = Tổng điện năng hệ thống tạo ra - Lượng điện tiêu thụ

Ví dụ:

Hệ thống điện mặt trời thu và tạo ra được: 1.000 kWh/tháng

Gia đình sử dụng trực tiếp: 650 kWh/tháng

Sản lượng điện dư = 1.000 - 650 = 350 kWh

Vậy, lượng điện dư phát lên lưới là 350 kWh/tháng.

V. Giá bán sản lượng điện năng mặt trời dư cho EVN là bao nhiêu?

Theo Nghị định 243/2026/NĐ-CP, điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu được phép bán phần điện dư lên lưới điện. Khác với trước đây, giá mua điện dư không còn áp dụng mức giá FIT cố định mà được xác định theo cơ chế thị trường. Cụ thể, giá mua điện dư được tính theo giá điện năng thị trường bình quân của năm trước liền kề, do đơn vị vận hành thị trường điện công bố hằng năm.

Đối với năm 2026, giá điện năng thị trường bình quân của năm 2025 được công bố là 844,8 đồng/kWh. Đây là mức giá được sử dụng để thanh toán lượng điện dư mà hộ gia đình và doanh nghiệp bán cho EVN. Tuy nhiên, mức giá thanh toán sẽ không được cao hơn mức giá tối đa do Bộ Công Thương quy định đối với điện mặt trời.

Nếu giá điện năng thị trường bình quân cao hơn mức này, EVN sẽ thanh toán theo mức giá tối đa do Bộ Công Thương ban hành.

Ví dụ:

Nếu trong một tháng, hệ thống điện mặt trời phát dư 500 kWh, số tiền bán điện cho EVN sẽ được tính như sau:

500 × 844,8 = 422.400 đồng

Nhờ đó, chủ đầu tư không chỉ tiết kiệm chi phí tiền điện mà còn có thêm nguồn thu từ lượng điện không sử dụng hết.

Lưu ý: Mức giá 844,8 đồng/kWh chỉ áp dụng cho năm 2026 và có thể thay đổi hằng năm theo công bố của đơn vị vận hành thị trường điện.

VI. Thủ tục bán sản lượng điện năng lượng mặt trời cho EVN năm 2026

Để bán sản lượng điện dư từ hệ thống điện mặt trời mái nhà, hộ gia đình, doanh nghiệp và tổ chức cần thực hiện theo các bước sau:

Bước 1. Chuẩn bị hồ sơ đăng ký

Chủ đầu tư chuẩn bị hồ sơ theo quy định và gửi đến đơn vị điện lực quản lý khu vực nơi hệ thống đấu nối. Hồ sơ thường bao gồm:

Đơn đề nghị mua bán điện dư.
Hồ sơ về hệ thống điện mặt trời mái nhà.
Các giấy tờ liên quan theo hướng dẫn của đơn vị điện lực.

Tùy theo quy mô và loại hình công trình, EVN có thể yêu cầu bổ sung một số tài liệu kỹ thuật để phục vụ quá trình thẩm định.

Bước 2. EVN kiểm tra hồ sơ và khả năng đấu nối

Sau khi tiếp nhận hồ sơ, đơn vị điện lực sẽ:

Kiểm tra tính đầy đủ và hợp lệ của hồ sơ.
Đánh giá khả năng tiếp nhận công suất của lưới điện tại khu vực.
Thông báo kết quả hoặc hướng dẫn bổ sung hồ sơ (nếu cần).

Nếu đáp ứng đầy đủ các điều kiện, hồ sơ sẽ được chuyển sang bước triển khai đấu nối.

Bước 3. Lắp đặt công tơ hai chiều và thiết bị giám sát

EVN sẽ phối hợp với chủ đầu tư để lắp đặt hoặc thay thế công tơ điện hai chiều, phục vụ việc ghi nhận:

Điện năng lấy từ lưới.
Điện năng phát ngược lên lưới.

Đối với các hệ thống có công suất lớn (theo quy định hiện hành), chủ đầu tư còn phải trang bị thiết bị thu thập dữ liệu và kết nối với hệ thống giám sát của ngành điện để đảm bảo vận hành an toàn và minh bạch.

Bước 4. Ký hợp đồng mua bán điện

Sau khi hoàn tất các điều kiện kỹ thuật, hai bên sẽ ký hợp đồng mua bán điện dư. Hợp đồng quy định rõ:

Sản lượng điện dư được mua.
Phương thức đo đếm.
Giá mua điện theo quy định hiện hành.
Phương thức thanh toán.
Quyền và nghĩa vụ của các bên.

Bước 5. Đưa hệ thống vào vận hành và thanh toán

Sau khi hợp đồng có hiệu lực, hệ thống chính thức được phép bán điện dư lên lưới điện. EVN sẽ căn cứ vào số liệu từ công tơ điện hai chiều để xác định sản lượng điện được mua và thực hiện thanh toán theo chu kỳ quy định trong hợp đồng.

VII. Lợi ích và lưu ý khi đầu tư điện năng lượng mặt trời mái nhà

Chính sách mới về điện mặt trời mái nhà đã tạo điều kiện thuận lợi hơn cho các hộ gia đình, doanh nghiệp và cơ sở sản xuất đầu tư hệ thống điện mặt trời. Đặc biệt, quy định cho phép bán sản lượng điện dư lên đến 50% tổng sản lượng điện phát ra (và một số trường hợp được bán cao hơn theo quy định) giúp nâng cao hiệu quả khai thác hệ thống, rút ngắn thời gian hoàn vốn và tận dụng tối đa nguồn năng lượng sạch.

Quý khách hàng có thể tham khảo danh mục Combo điện năng lượng mặt trời để tìm hiểu thêm về tính năng, lợi ích trước khi đầu tư.

7.1. Lợi ích đầu tư điện năng lượng mặt trời mái nhà

Giảm đáng kể hóa đơn tiền điện hàng tháng. Có thêm nguồn thu từ phần điện dư bán cho Điện lực Việt Nam, với tỷ lệ hiện nay đã tăng lên 50%.
Nâng cao giá trị của ngôi nhà, nhà xưởng hoặc tòa nhà thương mại nhờ sử dụng nguồn năng lượng sạch và hiện đại.
Góp phần giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch và hướng đến mục tiêu phát triển bền vững.

7.2. Lưu ý trước khi đầu tư điện năng lượng mặt trời mái nhà

khảo sát mức tiêu thụ điện thực tế để lựa chọn công suất phù hợp và tối ưu chi phí đầu tư.
Ưu tiên đơn vị thi công uy tín, có kinh nghiệm, chính sách bảo hành rõ ràng và hỗ trợ đầy đủ thủ tục đấu nối, đăng ký bán điện dư với EVN.
Thường xuyên cập nhật các quy định mới về tỷ lệ bán điện dư, giá mua điện và thủ tục đấu nối để đảm bảo quyền lợi khi vận hành hệ thống.

VIII. FAQ - Một số câu hỏi thường gặp

Dưới đây là một số câu hỏi thường gặp, NTech sẽ giải đáp thắc mắc cụ thể như sau:

8.1. Điện mặt trời mái nhà có bắt buộc phải bán điện dư cho EVN không?

Không. Chủ đầu tư được quyền lựa chọn có đăng ký bán điện dư cho EVN hay không. Nếu không đăng ký, phần điện dư phát lên lưới sẽ không được thanh toán.

8.2. Tỷ lệ bán điện dư 50% được tính như thế nào?

Tỷ lệ 50% được tính trên tổng sản lượng điện phát ra tại đầu ra của bộ biến tần (inverter). Đối với hệ thống có pin lưu trữ (Battery), phần điện xả từ pin cũng được tính nếu pin được sạc từ hệ thống điện mặt trời.

8.3. Hộ gia đình bán điện dư có phải xin giấy phép hoạt động điện lực không?

không cần xin giấy phép hoạt động điện lực nếu hệ thống thuộc quy mô công suất nhỏ, tự sản tự tiêu thụ. Chủ đầu tư chỉ cần thực hiện thủ tục thông báo phát triển hệ thống thay vì xin cấp phép.

8.4. Lắp điện mặt trời mái nhà bao lâu thì hoàn vốn?

Thời gian hoàn vốn khi lắp điện mặt trời mái nhà thường dao động từ 3 đến 6 năm đối với hộ gia đình (tùy vào hệ thống chọn lắp đăt). Đối với doanh nghiệp, thời gian này ngắn hơn. Tất cả tùy thuộc vào chi phí đầu tư, mức tiêu thụ điện, công suất hệ thống và sản lượng điện dư bán cho EVN.

Kết Luận

Việc ban hành chính sách mới về điện mặt trời mái nhà đã tạo điều kiện thuận lợi hơn cho các hộ gia đình và doanh nghiệp đầu tư hệ thống điện mặt trời. Đặc biệt, quy định cho phép bán sản lượng điện dư lên đến 50% giúp nâng cao hiệu quả đầu tư và rút ngắn thời gian hoàn vốn. Tuy nhiên, mục tiêu chính của điện mặt trời mái nhà vẫn là tự sản xuất, tự tiêu thụ để giảm chi phí tiền điện hằng tháng. Khoản thu từ việc bán điện dư cho EVN nên được xem là nguồn thu bổ sung, giúp tối ưu hiệu quả kinh tế của hệ thống.

Nếu bạn đang có nhu cầu lắp đặt điện mặt trời cho gia đình, doanh nghiệp hoặc nhà xưởng, NTech Solutions sẽ đồng hành cùng bạn từ khâu khảo sát, tư vấn, thiết kế đến thi công và hỗ trợ hoàn thiện các thủ tục đấu nối, bán điện dư theo quy định mới nhất.

Thông tin liên hệ:

Website: ntechsolutions.vn

Hotline: 0987 176 467

Showroom: 52 Đường 711, Tổ 7, KDC Đại Học Bách Khoa, Phường Phú Hữu, TP Thủ Đức, TP HCM

Bài viết khác